Người lái đò sông Đà
NGƯỜI LÁI ĐÒ SÔNG ĐÀ
Người lái đò sông Đà
Nguyễn Tuân
I. Tìm hiểu khái quát:
1.Xuất xứ
In trong tập tuỳ bút sông Đà xuất bản 1960
Tác phẩm là kết quả của nhiều dịp tác giả đến với Tây Bắc.
2. Mục đích sáng tác
Tìm chất vàng của vùng Tây Bắc
Con người
Thiên nhiên
3. Thể loại
Thể tuỳ bút
- Từ một câu chuyện, một sự việc nào để liên tưởng bàn bạc suy ngẫm
- Giàu chất kí và thẫm đẫm yếu tố trữ tình
Người lái đò sông Đà
II. Đọc- hiểu văn bản:
1.Hình tượng con sông Đà:
Tính cách
Hung bạo
Trữ tình
Cái nhìn toàn cảnh về sông Đà
Người lái đò sông Đà
Người lái đò sông Đà

a. Một con sông hung bạo:

*Cảnh đá bờ sông.
- Cảnh đá bờ sông dựng vách thành
- Mặt sông chỉ đúng giờ ngọ mới thấy mặt trời.
- Có chỗ vách đá thành chèn lấy lòng sông như một cái yết hầu.
Có chỗ sông hẹp đến mức con nai, con hổ vọt từ bờ nay sang bờ kia.
-> Soâng Ñaø hieän leân vôùi ñòa hình huøng vó vaø hieåm trôû.
*Cảnh thác nước và đá trên sông.
- Nước ở đây thở và kêu như cửa cống cái bị sặc.
- Trên mặt những cái hút nước xoáy tít đứng những cái giếng sâu nước kêu ặc ặc
Những dòng nước xoáy như những cái giếng khổng lồ
Tiếng nước thác gầm rú, réo gào, oán trách, van xin, khiêu khích nghe ghê rợn “nó rống lên như tiếng một ngàn con trâu mộng đang lồng lộn giữa rừng vầu rừng tre nứa nổ lửa”
- Sóng nước rất lớn và dữ dội như quân liều mạng đang thách thức giao chiến với người lái đò
- Đó là cảnh ghềnh đá “dài hàng trăm cây số nước xô đá, đá xô sóng, sóng xô gió, cuồn cuồn như muốn đòi nợ xuyết bất cứ người lái đò nào qua đây”
-> Kết cấu trùng điệp
Đá sông Đà mai phục hết trong lòng sông: mỗi lần có chiếc nào xuất hiện là chúng bèn nhổm cả dậy đề vồ lấy thuyền.
Đá sông Đà còn như biết bày thạch trận trên sông chia làm ba hàng luôn thách thức và giao chiến để quyết tiêu diệt bất cứ người lái đò nào đi qua.
=> Bằng bút pháp tài hoa, nghệ thuật miêu tả, cách so sánh liên tưởng độc đáo bất ngờ, ngôn ngữ giàu chất tạo hình, bút pháp điện ảnh, quân sự. Hình ảnh sông Đà hiện lên như một loài thủy quái khổng lồ, hung ác, bạo ngược và nham hiểm.
Nhìn từ trên nhà máy thuỷ điện
Người lái đò sông Đà
Người lái đò sông Đà
b/ SÔNG ĐÀ HIỀN HÒA THƠ MỘNG, TRỮ TÌNH
Người lái đò sông Đà
Người lái đò sông Đà
b/ Sông Đà hiền hòa, trữ tình thơ mộng

- Sông Đà hiện lên trong dáng nét của một người phụ nữ kiều diễm "sông Đà tuôn dài như một áng tóc trữ tình,
- Vẻ đẹp của con sông đà còn được thể hiện ở nhiều thời điểm, nhiều không gian khác nhau.
+ Màu xuân dòng xanh ngọc bích.
+ Mùa thu nước sông Đà lừ lừ chín đỏ như da mặt người bầm đi vì rượu bữa.
- Và đặc biệt gợi cảm là cảnh những quảng sông êm ả.
+ Bờ sông hoang dại như một bờ tiền sử.
+ Bờ sông hồn nhiên như một bờ cổ tích xưa
+ Cảnh đàn hươu cúi đầu ngốn bút cỏ gianh đẫm sương đêm.
+ Tiếng cá đập nước sông đuổi đàn hươu vụt biến.
+ Con sông Đà hiền hòa tha thiết với con người như một cố nhân.
=> Sông Đà v?a hung bạo hùng vĩ uy nghiêm hùng vĩ uy nghiêm trữ tình vừa tuyệt vời thơ mộng. Nguyễn Tuân đã miêu tả con sông bằng tất cả tình yêu và niềm tự hào về thiên nhiên của quê hương đất nước.
-